Kiến trúc hệ thống quản trị: ba sơ đồ để KPI có chỗ bám
KPI chỉ đo được điều hệ thống đã vận hành. Ba sơ đồ dưới đây cho bạn thấy các thành phần nối nhau thế nào, việc đi qua những bộ phận nào và ai chịu trách nhiệm cuối cùng.
!
Chuẩn hóa Quy trình và RACI trước khi chấm KPI. Chưa rõ ai làm gì, theo quy trình nào mà đã chấm điểm thì KPI thành công cụ đổ lỗi chứ không còn là đồng hồ đo.
Tám thành phần nối nhau bằng quan hệ nhân quả: mục tiêu quyết định tổ chức, tổ chức được giao quyền hạn, quyền hạn thành quy trình, kết quả được đo và quay về điều chỉnh chiến lược.
Mô hình chỉ ra quan hệ nhân quả và vòng phản hồi, không chỉ liệt kê thành phần.
2. Dòng chảy công việc xuyên chức năng
Sơ đồ làn chức năng theo dõi một đơn hàng qua mười bước và tám bộ phận. Mỗi lần đổi hàng là một điểm bàn giao; hình thoi là điểm phê duyệt, chấm tròn là điểm kiểm soát.
Mỗi bước có bộ phận chủ trì, điểm bàn giao, điểm kiểm soát và cách xử lý khi lệch.
3. Ma trận phân quyền RACI mở rộng
RACI cho biết ai làm gì ở mỗi hoạt động trọng yếu. Mỗi hoạt động có đúng một người chịu trách nhiệm cuối cùng (A).
RThực hiệnNgười hoặc nhóm trực tiếp làm công việc; có thể có nhiều người cùng R.
AChịu trách nhiệm cuối cùngNgười duyệt kết quả và giải trình thành bại. Mỗi hoạt động có đúng một A.
CĐược tham vấnNgười cung cấp thông tin, ý kiến trước khi quyết định hoặc thực hiện.
A/RVừa chịu trách nhiệm cuối cùng, vừa trực tiếp thực hiệnMột vai trò gánh cả hai việc, thường khi hoạt động cần tính độc lập (ví dụ Kiểm toán nội bộ tự thực hiện và tự giải trình kiểm toán độc lập). Vẫn chỉ có một A cho mỗi hoạt động.
IĐược thông báoNgười được cập nhật kết quả; không tham gia quyết định.
#
Hoạt động
HĐQT
CEO
CV
TK
TTDL
KTNB
1
Phê duyệt tầm nhìn, sứ mệnh, giá trị cốt lõi
A
R
C
C
I
I
2
Cấp quyền tiếp cận dữ liệu và hiện trường
I
A
I
R
R
3
Khảo sát, kiểm kê nguồn, đánh giá mười mắt xích
I
A
R
R
R
C
4
Thiết kế cơ cấu tổ chức, chức năng, RACI
C
A
R
C
I
C
5
Trình Cổng quyết định 0
A
R
R
C
I
I
6
Ban hành SOP trọng yếu và kiểm soát chất lượng 5 bước
I
A
C
R
I
C
7
Xây bảng điều hành và thí điểm AI
I
A
C
C
R
C
8
Kiểm toán độc lập việc thực hiện
I
I
A/R
9
Executive Coaching và Leadership Pathway
I
A
R
R
Ma trận phân quyền RACI mẫu của chương trình BSC/KPI Thực chiến. Quyền quyết định thuộc HĐQT và CEO.
HĐQT: Hội đồng quản trị · CV: Cố vấn chiến lược · TK: Trưởng khối · TTDL: Trung tâm Dữ liệu & Điều hành · KTNB: Kiểm toán nội bộ. RACI khác DOA: RACI trả lời «ai làm gì trong quy trình», DOA trả lời «ai được quyết định điều gì, đến giới hạn nào».